به سرپرستی گرفتن حیوان های پناهگاه به جای خریدن حیوانات جدید!

به سرپرستی گرفتن سگ یا گربه از پناهگاه، به جای خریدن حیوان جدید، یعنی به حیوانی که خانه ندارد فرصت یک زندگی تازه می‌دهید و هم‌زمان بازار مراکزی را که حیوانات را در شرایط بد و فقط برای فروش تکثیر می‌کنند کوچک‌تر می‌کنید. البته سرپرستی یک تعهد چندساله است و باید با آمادگی کامل انجامش داد. در این مقاله می‌خوانید مراکز تکثیر انبوه چه مشکلاتی دارند، پرورش‌دهنده مسئول را چطور بشناسید، پناهگاه‌ها چطور کار می‌کنند، پیش از سرپرستی به چه نکاتی توجه کنید و اگر نمی‌توانید حیوانی را به خانه بیاورید، چطور باز هم کمک کنید.

مراکز تکثیر انبوه توله‌سگ چه مشکلی دارند؟

شناختن مراکزی که توله‌سگ و بچه‌گربه را به‌صورت انبوه و فقط برای فروش تکثیر می‌کنند، کمک می‌کند کسانی که دنبال یک حیوان خانگی جدید هستند، به جای خرید از این مراکز، سرپرستی یک سگ یا گربه پناهگاهی را بپذیرند.

پرورش‌دهندگان معتبر با دقت از حیواناتشان مراقبت می‌کنند، اما این مراکز سود را بر نیازهای حیوانات مقدم می‌دانند. مشکلات رایج در آن‌ها این است:

• حیوانات اغلب در جای تنگ، کثیف و نامناسب زندگی می‌کنند.
• ماده‌ها بیش از حد و پشت سر هم باردار می‌شوند.
• بر جفت‌گیری نظارت درستی وجود ندارد و نقص‌های ژنتیکی گسترش پیدا می‌کند.
• توله‌ها خیلی زود از مادرشان جدا می‌شوند.
• بیماری، سوءتغذیه و مشکلات رفتاری در این حیوانات رایج است.
• بسیاری از این مراکز واکسن و مراقبت دامپزشکی را نادیده می‌گیرند.

حیوانات حق زندگی سالم و بدون آزار دارند و این موضوع در فرهنگ و آموزه‌های دینی ما هم جایگاه مهمی دارد. در این باره، مقاله حقوق حیوان در اسلام و اهمیت حقوق حیوانات در فقه اسلامی را بخوانید.

پرورش‌دهنده مسئول چه ویژگی‌هایی دارد؟

اگر تصمیم دارید حیوانی از نژاد خاص را از پرورش‌دهنده تهیه کنید، او را با دقت انتخاب کنید. پرورش‌دهنده مسئول معمولاً این ویژگی‌ها را دارد:

• سوابق کامل حیوانات، از جمله والدین، واکسن‌ها و معاینات دامپزشکی را نگه می‌دارد.
• محل نگهداری حیوانات را تمیز و بهداشتی نگه می‌دارد و اجازه می‌دهد آن را ببینید.
• حیواناتش از مراقبت دامپزشکی باکیفیت برخوردارند.
• درباره شرایط زندگی شما سؤال می‌پرسد و اگر مطمئن نباشد که خریدار از حیوان به‌خوبی مراقبت می‌کند، حیوان را به او نمی‌فروشد.
• از خریدار می‌خواهد اگر روزی نتوانست از حیوان نگهداری کند، آن را به خودش برگرداند.
• توله را زودتر از زمان مناسب از مادر جدا نمی‌کند.

اگر فروشنده‌ای اجازه نمی‌دهد محل نگهداری یا مادر توله را ببینید، سوابقی ارائه نمی‌کند و فقط بر فروش سریع اصرار دارد، احتیاط کنید. پیش از هر تصمیمی، نکات مهمی که باید قبل از پذیرفتن مسئولیت سگ‌ها بدانید را بخوانید.

پناهگاه حیوانات خانگی چطور کار می‌کند؟

پناهگاه‌ها حیوانات ولگرد، رهاشده و حیواناتی را که صاحبانشان دیگر نمی‌توانند از آن‌ها نگهداری کنند، تحویل می‌گیرند. پناهگاه‌های معتبر معمولاً واکسن‌های حیوان را به‌موقع تزریق می‌کنند و مراقبت‌های دامپزشکی لازم را انجام می‌دهند. بسیاری از آن‌ها پیش از واگذاری، درباره شرایط خانواده تحویل‌گیرنده سؤال می‌کنند و گاهی بعد از واگذاری هم وضعیت حیوان را پیگیری می‌کنند.

پناهگاه‌ها هم مثل مراکز پرورش، امکاناتی برای حیوانات فراهم می‌کنند؛ اما معمولاً کارکنان کمی دارند و بخش بزرگی از نیازهایشان را با کمک داوطلبان و حمایت مالی مردم تأمین می‌کنند.

شیوه کار پناهگاه‌ها با هم فرق دارد. در بعضی، حیوانات تا زمانی که سرپرست پیدا کنند در پناهگاه می‌مانند. در بعضی کشورها، پناهگاه‌ها فقط تعداد روزهای مشخصی برای واگذاری فرصت دارند و پس از آن ممکن است حیوانات را معدوم کنند. بخشی از حیوانات پناهگاه‌ها هم حیواناتی هستند که در همین مراکز تکثیر انبوه به دنیا آمده‌اند و بعد از خرید، رها شده‌اند.

سرپرستی از پناهگاه یا خرید؛ چه فرقی دارند؟

جدول زیر تفاوت سه راه رایج برای آوردن یک حیوان خانگی را نشان می‌دهد:

ممکن است فکر کنید با خرید یک توله از شرایط بد، او را نجات می‌دهید. اما خرید از چنین مراکزی فقط کسب‌وکارشان را پررونق‌تر می‌کند و جای آن توله را حیوان دیگری می‌گیرد. پس ضروری است تفاوت‌ها را بدانید و عضو جدید خانواده را مسئولانه انتخاب کنید.

مزایای به سرپرستی گرفتن حیوان از پناهگاه

• نجات یک زندگی: به حیوانی که خانه ندارد، خانه و خانواده می‌دهید.
• شناخت بهتر حیوان: در مورد حیوانات بالغ، کارکنان پناهگاه معمولاً رفتار و خلق‌وخوی او را می‌شناسند و می‌توانند کمکتان کنند حیوان مناسب سبک زندگی‌تان را انتخاب کنید.
• تنوع زیاد: در پناهگاه‌ها حیوانات در سن‌ها و جثه‌های مختلف و حتی گاهی از نژادهای خاص پیدا می‌شوند.
• مراقبت‌های اولیه: بسیاری از حیوانات پناهگاهی پیش از واگذاری معاینه و واکسینه شده‌اند.
• کم کردن تقاضا: هر سرپرستی، از تقاضای خرید از مراکز تکثیر غیراصولی کم می‌کند.

پیش از سرپرستی حیوان از پناهگاه به چه نکاتی توجه کنیم؟

بسیاری از مردم بدون آمادگی، مسئولیت سنگین سرپرستی را قبول می‌کنند و بعد از مدتی حیوان را دوباره رها می‌کنند. این کار برای حیوان بسیار آسیب‌زاست. پیش از تصمیم، این سؤال‌ها را از خودتان بپرسید:

1. آیا برای سال‌های طولانی زندگی این حیوان آمادگی دارم؟ سگ و گربه ممکن است سال‌ها کنار شما زندگی کنند.
2. آیا وقت کافی برای غذا دادن، پیاده‌روی، بازی و آموزش دارم؟
3. آیا هزینه غذا، واکسن، دامپزشک و لوازم را می‌توانم بپردازم؟
4. آیا خانه‌ام، از نظر فضا و قوانین ساختمان، برای این حیوان مناسب است؟
5. آیا همه اعضای خانواده با آمدن حیوان موافق‌اند و کسی به آن حساسیت ندارد؟
6. آیا حیوان دیگری در خانه دارم که باید با تازه‌وارد کنار بیاید؟

در پناهگاه هم درباره سن، سابقه سلامت، واکسن‌ها، عقیم‌سازی و رفتار حیوان با بچه‌ها و حیوانات دیگر سؤال کنید.

روزهای اول بعد از آوردن حیوان پناهگاهی به خانه

• در همان روزهای اول، حیوان را برای معاینه کامل نزد دامپزشک ببرید و برنامه واکسن و ضدانگل را بپرسید.
• یک گوشه آرام با جای خواب، آب و غذا برایش آماده کنید.
• به او فرصت بدهید؛ بعضی حیوانات پناهگاهی چند روز یا چند هفته طول می‌کشد تا به خانه جدید اعتماد کنند.
• تغییر غذا را تدریجی انجام دهید تا دچار مشکل گوارشی نشود.
• برنامه روزانه ثابتی برای غذا، پیاده‌روی و استراحت بچینید.

لوازم اولیه مثل ظرف غذا، قلاده و جای خواب را از قبل تهیه کنید؛ برای سگ‌ها می‌توانید به بخش لوازم سگ در پت‌خرید سر بزنید. اگر توله‌ای بسیار کوچک یا مادری با توله‌هایش را به سرپرستی گرفته‌اید، نحوه مراقبت از توله‌سگ تازه متولد شده را بخوانید.

چگونه می‌توان از سرپرستی حیوانات خانگی حمایت کرد؟

اگر دنبال حیوان خانگی جدید هستید، سرپرستی حیوانی را که در پناهگاه زندگی می‌کند در نظر بگیرید. اگر هم فعلاً نمی‌توانید حیوانی را به خانه بیاورید، باز هم راه‌هایی برای کمک وجود دارد:

• داوطلب شوید و در کارهای روزانه پناهگاه کمک کنید.
• غذا، پتو یا لوازم مورد نیاز پناهگاه را اهدا کنید.
• نگهداری موقت حیوانی را که منتظر سرپرست دائمی است، قبول کنید.
• آگاهی دیگران را درباره مراکز تکثیر انبوه و مزایای سرپرستی بالا ببرید.

کارزارهای آگاهی‌بخشی درباره مراکز تکثیر توله‌سگ هم با همین هدف شکل گرفته‌اند: آگاه کردن مردم از وجود چنین مراکزی و کمک به پایان دادن به فعالیت آن‌ها. هر سرپرستی کمک می‌کند کسی برای فروش، حیوانات را در شرایط بد تکثیر نکند.

اگر هم روزی ناچار شدید برای حیوان خودتان سرپرست تازه‌ای پیدا کنید، او را رها نکنید؛ راهنمای پیدا کردن بهترین سرپرست برای سگ یا گربه را بخوانید. برای آشنایی با خدماتی که فروشگاه‌های لوازم حیوانات ارائه می‌دهند هم مطلب پت شاپ چیست مفید است. برای مطالعه بیشتر درباره سلامت و نگهداری حیوانات خانگی می‌توانید به PetMD هم سر بزنید.

پرسش‌های پرتکرار

چرا سرپرستی از پناهگاه بهتر از خرید حیوان است؟

با سرپرستی، به حیوانی که خانه ندارد فرصت زندگی می‌دهید و جای او را در پناهگاه برای حیوان دیگری باز می‌کنید. هم‌زمان از تقاضا برای مراکزی که حیوانات را در شرایط بد تکثیر می‌کنند کم می‌کنید. اگر هم نژاد خاصی می‌خواهید، فقط از پرورش‌دهنده مسئول تهیه کنید.

آیا حیوانات پناهگاهی بیمار یا پرخاشگرند؟

نه لزوماً. بسیاری از حیوانات پناهگاه سالم‌اند و فقط صاحبشان را از دست داده‌اند یا رها شده‌اند. پناهگاه‌های معتبر معمولاً حیوانات را معاینه و واکسینه می‌کنند و درباره رفتارشان اطلاعات می‌دهند. با این حال، معاینه کامل نزد دامپزشک بعد از آوردن حیوان به خانه ضروری است.

پرورش‌دهنده مسئول را چطور تشخیص دهیم؟

پرورش‌دهنده مسئول سوابق سلامت و والدین حیوان را دارد، اجازه می‌دهد محل نگهداری و مادر توله را ببینید، درباره شرایط زندگی شما سؤال می‌کند و توله را زود از مادر جدا نمی‌کند. فروشنده‌ای که فقط بر فروش سریع اصرار دارد و هیچ سابقه‌ای ارائه نمی‌دهد، قابل اعتماد نیست.

اگر نتوانم حیوانی را به سرپرستی بگیرم، چطور کمک کنم؟

می‌توانید داوطلب پناهگاه شوید، غذا و لوازم اهدا کنید، نگهداری موقت حیوانی را بپذیرید یا آگاهی اطرافیان را درباره سرپرستی بالا ببرید. همین کارهای کوچک بار پناهگاه‌ها را سبک‌تر می‌کند.