لوازم بهداشت دهان و دندان سگ: کِی و چطور استفاده کنیم؟

بهترین زمان شروع مراقبت از دهان سگ، همان هفته‌های اول ورود او به خانه است. مسواک و خمیردندان مخصوص سگ را بهتر است هر روز و اگر نشد حداقل چند بار در هفته به کار ببرید. ژل، اسپری، جویدنی و آب‌ودهان‌شویه مکمل مسواک‌اند و جای آن را کامل نمی‌گیرند. در این مطلب از مجله پت خرید قدم‌به‌قدم می‌بینیم هر وسیله چه کاری می‌کند، کِی و چطور باید از آن استفاده کرد و چه زمانی دیگر کار از لوازم خانگی گذشته و باید سگ را به دامپزشک نشان داد.

چرا بهداشت دهان سگ فقط به بوی دهان مربوط نیست؟

پلاک نرم روی دندان‌ها هر روز تشکیل می‌شود. اگر پاک نشود، طی مدتی سفت می‌شود و به جرم دندان تبدیل می‌گردد. جرم را نمی‌شود با مسواک در خانه برداشت. زیر آن لثه ملتهب می‌شود و بوی بد دهان شروع می‌شود. در موارد پیشرفته‌تر ممکن است دندان لق شود یا دردی ایجاد شود که سگ به‌خاطر غریزه پنهانش می‌کند.

برای همین نباید منتظر بوی بد بمانید. هدف لوازم بهداشت دهان این است که پلاک را پیش از سفت شدن بردارد.

بیشتر بخوانید: ورم لثه‌ در سگ و علائم، علل، تشخیص و درمان التهاب لثه سگ ها

کِی شروع کنیم؟ برنامه بر اساس سن سگ

توله‌سگ‌ها

توله‌ها دندان شیری دارند و بعدها دندان‌هایشان عوض می‌شود. لازم نیست از اول مسواک جدی بزنید. هدف در این دوره عادت دادن است: انگشت‌تان را به لب و دندان‌ها بزنید، کمی طعم خمیر مخصوص سگ بدهید و بعد با یک مسواک انگشتی نرم چند ثانیه تمرین کنید. در دوران دندان‌درآوردن لثه حساس است؛ با ملایمت رفتار کنید و اگر توله پس زد، فشار نیاورید.

سگ‌های بالغ

سگ بالغ سالم باید برنامهٔ ثابت داشته باشد. مسواک روزانه ایدئال است. اگر وقت یا همکاری سگ کم است، از حداقل چند بار در هفته شروع کنید و بعد زیادش کنید. ثبات از شدت مهم‌تر است.

سگ‌های مسن

در سگ مسن، قبل از شروع یا تغییر برنامه، دهان را دامپزشک معاینه کند. اگر دندان لق، زخم، لثهٔ خونی یا درد دارد، مسواک زدن می‌تواند برایش آزاردهنده باشد.

نژادهای کوچک و پوزه‌کوتاه

نژادهای کوچک و پوزه‌کوتاه معمولاً دندان‌هایشان نزدیک‌تر و فشرده‌تر است و پلاک راحت‌تر جمع می‌شود. در این سگ‌ها مراقبت منظم اهمیت بیشتری دارد.

هر وسیله چه کاری می‌کند؟

مسواک و خمیردندان: مرحله‌به‌مرحله

1. وسایل را آماده کنید. مسواک نرم متناسب با اندازهٔ دهان سگ و خمیر مخصوص سگ بردارید.
2. اول طعم را معرفی کنید. کمی خمیر را روی انگشت بگذارید تا سگ بلیسد. این کار چند روز تکرار شود.
3. لب را آرام بالا بزنید. لازم نیست دهان را کامل باز کنید. سطح بیرونی دندان‌ها مهم‌ترین قسمت است.
4. با حرکت دایره‌ای کوچک مسواک بزنید. از دندان‌های عقب شروع کنید، چون پلاک آنجا بیشتر جمع می‌شود. زمان اول را کوتاه نگه دارید.
5. تمام کنید و تشویق کنید. بعد از هر جلسه یک بازی یا خوراکی کوچک بدهید تا تجربه خوشایند بماند.

برای مراحل دقیق‌تر و نکات تمرین، راهنمای آموزش مسواک زدن دندان‌های سگ در ۶ مرحله را ببینید.

هشدار: خمیردندان انسان ممنوع

خمیردندان انسان برای سگ مناسب نیست. بعضی از آن‌ها حاوی ماده‌هایی هستند که برای سگ خطرناک‌اند (مثل زایلیتول) و سگ هم نمی‌تواند دهان را آب بکشد و تف کند؛ پس خمیر را می‌بلعد. فقط از محصولات ساخته‌شده برای سگ استفاده کنید.

اگر سگ مسواک را قبول نکرد

خیلی از سگ‌ها در هفته‌های اول مقاومت می‌کنند. این طبیعی است. به‌جای زور زدن، کار را به مراحل کوچک بشکنید: یک روز فقط لمس لب، روز بعد لمس دندان با انگشت، بعد مسواک انگشتی، و بعد مسواک معمولی. اگر هنوز نشد، ژل یا اسپری مخصوص سگ را به‌عنوان مرحلهٔ میانی امتحان کنید، ولی هدف نهایی را عادت دادن به مسواک بگذارید.

از کجا انتخاب کنیم؟

وقتی روش و برنامه را دانستید، نوبت انتخاب است. اندازهٔ سگ، سن او و میزان همکاری‌اش تعیین می‌کند کدام وسیله مناسب‌تر است. برای سگ کوچک مسواک کوچک‌تر، و برای نژاد بزرگ دسته‌بلندتر و سر مناسب‌تر لازم است. اگر می‌خواهید گزینه‌ها را کنار هم ببینید، به دستهٔ لوازم بهداشت دهان و دندان سگ در پت‌خرید سر بزنید. اگر دنبال سایر ابزارهای مراقبتی مثل شامپو، برس و ناخن‌گیر هستید، وسایل بهداشتی سگ را هم ببینید.

جویدنی‌های دندان: کمک خوب، نه جایگزین مسواک

جویدنی‌ها با جویدن، بخشی از پلاک را می‌زدایند و سگ را سرگرم می‌کنند. ولی باید درست انتخاب شوند. جویدنی بیش از حد سخت می‌تواند باعث شکستن دندان شود و تکهٔ بزرگ قورت‌داده‌شده می‌تواند خطر انسداد داشته باشد. اندازه را با اندازهٔ سگ هماهنگ کنید و هنگام جویدن او را زیر نظر بگیرید. اگر نگران بی‌خطر بودن‌اند، پیش از خرید مطلب استخوان و جویدنی سگ: کی، چطور و چه نوعی بدهیم؟ را بخوانید.

یادتان باشد جویدنی کالری دارد. اگر سگ مستعد چاقی است، آن را از جیرهٔ روزانه کم کنید.

اشتباهات رایج

• استفاده از خمیردندان انسان
• شروع با جلسه‌های طولانی و اجباری که سگ را از مسواک بیزار می‌کند
• باور اینکه جویدنی یا افزودنی آب به‌تنهایی کافی است
• مسواک نرم‌تر از حد یا فشار زیاد روی لثه
• نادیده گرفتن بوی بد دهان که ناگهان بدتر شده است
• رها کردن جرم سفت‌شده با این فکر که مسواک آن را پاک می‌کند

کِی به دامپزشک مراجعه کنیم؟

لوازم خانگی برای پیشگیری و نگهداری‌اند، نه درمان. در این موارد معاینهٔ دامپزشک لازم است:

• لثه قرمز، متورم یا خونی
• جرم قهوه‌ای یا زرد سفت روی دندان‌ها
• دندان لق، شکسته یا تغییر رنگ‌داده
• بوی بسیار بد یا ناگهانی دهان
• کم‌اشتهایی، غذا را فقط یک طرف دهان جویدن، آب‌ریزش دهان یا مالیدن صورت به زمین
• تورم زیر چشم یا صورت

تشخیص و درمان اینها کار دامپزشک است و ممکن است جرم‌گیری حرفه‌ای یا بررسی‌های بیشتر لازم باشد. بعد از درمان هم برنامهٔ خانگی بهترین راه برای حفظ نتیجه است.

از پت‌خرید

اگر تازه شروع می‌کنید، یک مسواک متناسب با اندازهٔ سگ و یک خمیر مخصوص سگ برای شروع کافی است. بقیه را به‌تدریج اضافه کنید. گزینه‌های موجود را در بخش انواع لوازم دندان سگ ببینید و برای خرید سایر نیازهای سگ، به لوازم سگ در پت‌شاپ پت‌خرید مراجعه کنید.

پرسش‌های پرتکرار

از چه سنی باید دندان سگ را مسواک زد؟

بهتر است از همان هفته‌های اول عادت‌دهی را شروع کنید. با توله فقط لمس لب و دندان و طعم خمیر را تمرین کنید و کم‌کم به مسواک برسید.

هر چند وقت یک‌بار باید دندان سگ را مسواک زد؟

ایدئال، روزانه است. اگر ممکن نیست، چند بار در هفته بهتر از هیچ است؛ مهم این است که برنامه منظم باشد.

آیا می‌شود از خمیردندان انسان برای سگ استفاده کرد؟

خیر. این خمیرها برای بلعیدن ساخته نشده‌اند و ممکن است ماده‌ای خطرناک برای سگ داشته باشند. فقط خمیر مخصوص سگ بخرید.

آیا جویدنی دندان جای مسواک را می‌گیرد؟

نه. جویدنی می‌تواند به کاهش پلاک کمک کند، ولی به‌اندازهٔ مسواک زدن مؤثر نیست. آن را مکمل بدانید و اندازه و سختی‌اش را با سگ تطبیق دهید.

اگر سگ اجازهٔ مسواک زدن نمی‌دهد چه کنیم؟

مرحله‌به‌مرحله پیش بروید: لمس لب، لمس دندان با انگشت، مسواک انگشتی و بعد مسواک. جلسه‌ها را کوتاه و خوشایند نگه دارید و در صورت نیاز ژل یا اسپری را مرحلهٔ میانی کنید.

کِی بوی بد دهان سگ نشانهٔ بیماری است؟

اگر بوی دهان بسیار شدید یا ناگهانی شد، یا همراه با قرمزی لثه، کم‌اشتهایی یا لق شدن دندان بود، باید دامپزشک معاینه کند. بو را فقط با لوازم خانگی پوشش ندهید.

سخن پایانی

امیدواریم این راهنما برای انتخاب و استفادهٔ درست از لوازم بهداشت دهان سگ‌تان مفید بوده باشد. اگر تجربه یا پرسشی دارید، در بخش نظرات با ما و دیگران در میان بگذارید.