بازی کودکان با سگ ها و 4 نکته ایمنی در این مورد

بازی کودکان با سگ‌ها فقط وقتی امن است که یک بزرگسال همیشه حواسش به آن‌ها باشد، کودک بداند چطور به سگ نزدیک شود و سگ هر وقت خسته شد بتواند کنار برود. در جمع‌های شلوغ و پرهیجان، مثل مهمانی‌ها و تعطیلات، حتی سگ آرام هم ممکن است مضطرب شود و واکنش پرخاشگرانه نشان دهد. به گفته ایریت بلوم، مربی حیوانات اهلی، این اتفاق به‌خصوص وقتی رخ می‌دهد که سگ با کودکی ناآشنا روبه‌رو شود. در ادامه ۴ نکته ایمنی اصلی، قانون‌هایی که باید به کودک یاد بدهید، نشانه‌های استرس سگ و بازی‌های امن را مرور می‌کنیم تا هم کودک و هم سگ سالم بمانند.

بلوم تأکید می‌کند که تنها گذاشتن کودک و سگ بدون نظارت همیشه خطرساز است و وقتی همدیگر را نمی‌شناسند، این خطر بیشتر هم می‌شود. پس هر زمان کودک و سگ با هم بازی می‌کنند، یک بزرگسال باید آنجا باشد.

بزرگ‌ترین اشتباه بزرگسالان این است که تصور کنند کودک خودش می‌داند چطور با سگ بازی کند.

۱. وقت مناسب را برای بازی کودک و سگ انتخاب کنید

بزرگ‌ترین اشتباه بزرگسالان این است که فکر کنند کودک خودش می‌داند چطور با سگ بازی و رفتار کند. سگی که در جشن یا مهمانی با هجوم غریبه‌ها بیش از حد تحریک شده، ممکن است خطرناک باشد. در واقع حتی بهترین سگ‌ها هم باید یاد بگیرند چطور با بچه‌ها رفتار کنند.

زمان بازی را وقتی بگذارید که سگ آرام است، تازه پیاده‌روی کرده و گرسنه یا خسته نیست. وسط مهمانی شلوغ، هنگام غذا خوردن سگ یا وقتی خوابیده، زمان خوبی برای بازی کودک با او نیست.

قانون‌هایی که باید به کودک یاد بدهید

اگر بچه‌ها نمی‌دانند چطور با سگ آشنا شوند، این قانون‌ها را با زبان ساده برایشان توضیح دهید و خودتان هم نشان دهید:

• سلام کردن درست: کودک باید صبر کند تا سگ خودش به او نزدیک شود. نباید به سمت سگ بدود و هرگز نباید صورتش را مستقیم جلوی صورت سگ ببرد. بهتر است دستش را آرام پایین نگه دارد تا سگ آن را بو کند.
• نوازش درست: به کودک نشان دهید چطور سگ را آرام نوازش کند. بعضی سگ‌ها نوازش پهلو و شانه را ترجیح می‌دهند و بعضی دوست دارند پشت گوششان نوازش شود.
• بغل نکردن: به کودک یاد بدهید که بسیاری از سگ‌ها از بغل شدن لذت نمی‌برند و آن را آزاردهنده یا ترسناک می‌دانند.
• اجازه گرفتن: پیش از دست زدن به سگ دیگران، همیشه از صاحبش اجازه بگیرد.
• دست نزدن در زمان‌های خاص: وقتی سگ غذا می‌خورد، خوابیده، استخوان یا اسباب‌بازی دارد یا در جای خوابش است، نباید مزاحمش شد.
• کشیدن ممنوع: گوش، دم، پوست و پاهای سگ را نکشد و روی او سوار نشود.

اگر منتظر نوزاد هستید و سگ دارید، آماده کردن سگ را از پیش شروع کنید؛ مطلب آمادگی سگ برای آمدن نوزاد در این باره کمک‌تان می‌کند.

۲. نشانه‌های استرس سگ را نادیده نگیرید

سگ‌ها وقتی کارها طبق روال همیشگی و قابل پیش‌بینی پیش برود، آرام‌ترند. وقتی جشن‌ها و مهمانی‌ها روال زندگی را به هم می‌زند، طبیعی است که کمی عصبی شوند و واکنش منفی نشان دهند. بلوم می‌گوید سگی که معمولاً با مهمانان کنار می‌آید، وقتی موسیقی بلند پخش می‌شود و خانه پر از مهمان است، ممکن است به مهمان بعدی واکنش خوبی نشان ندهد. این موضوع درباره بچه‌ها نگران‌کننده‌تر است، چون بچه‌ها اغلب کارهای ناگهانی، غافلگیرکننده یا حتی دردناکی با سگ انجام می‌دهند.

هر سگ آستانه تحمل متفاوتی دارد؛ شناختن آن کمک می‌کند بدانید سگ شما در چه شرایطی کنار بچه‌ها راحت است. مطلب شخصیت سگ خود را بشناسید را بخوانید.

سگ آرام چه شکلی است؟

برای پیشگیری از دردسر، همیشه زبان بدن سگ را زیر نظر داشته باشید. به گفته بلوم، سگی که از بودن کنار کودک لذت می‌برد، بدنی شل و راحت دارد، عضلاتش منقبض نیست، دهانش آرام باز است و با آرامش کودک را تماشا می‌کند.

نشانه‌های استرس و ناراحتی سگ

• سفت شدن بدن و عضلات، یا بی‌حرکت ماندن ناگهانی.
• بسته ماندن محکم دهان.
• لیسیدن مکرر لب‌ها و خمیازه کشیدن بی‌دلیل.
• دیده شدن سفیدی چشم وقتی سگ از گوشه چشم نگاه می‌کند.
• عقب خواباندن گوش‌ها و پایین بردن یا جمع کردن دم.
• تلاش برای دور شدن، رو برگرداندن یا پنهان شدن.
• غرش، نشان دادن دندان یا بالا بردن لب؛ این‌ها هشدار جدی‌اند و نباید سگ را برایشان تنبیه کرد، چون ممکن است دفعه بعد بدون هشدار گاز بگیرد.

این نشانه‌ها به‌خصوص وقتی بیش از یک کودک دور سگ می‌دود بیشتر دیده می‌شوند. به محض دیدن آن‌ها وقت اقدام است: بچه‌ها را به بازی دیگری در جای دورتر مشغول کنید و به سگ اجازه دهید آرام شود. اگر سگتان در بیشتر موقعیت‌ها مضطرب است، راهنمای کاهش اضطراب در سگ‌ها را ببینید.

سلامت سگ هم روی حوصله‌اش اثر دارد؛ درد دندان یا لثه می‌تواند سگ را به لمس شدن حساس‌تر کند. درباره این موضوع، نکاتی در مورد تمیز کردن دندان‌های سگ و گربه را بخوانید.

برای جلوگیری از دردسر و اطمینان از امنیت بچه‌ها و حیوانات خانگی، همیشه بر بازی سگ و کودک نظارت کنید.

۳. هنگام بازی کودک با سگ، رفتار هر دو را زیر نظر بگیرید

به گفته بلوم، سگ‌های آموزش‌دیده معمولاً بیشتر از توله‌ها و سگ‌های آموزش‌ندیده روی رفتارشان کنترل دارند. اما ایمنی کودک کنار هیچ سگی، به‌ویژه سگ غریبه، تضمین‌شده نیست. اگر سگ زیر فشار قرار بگیرد یا تحریک شود، ممکن است واکنش نشان دهد.

بلوم توصیه می‌کند همه تعامل‌های کودک و سگ زیر نظر باشد. هر زمان کودک و سگ با هم هستند، یک بزرگسال باید همان نزدیکی مراقب باشد و هر وقت یکی از آن‌ها نشانه استرس نشان داد، آن دو را از هم جدا کند. نظارت یعنی واقعاً تماشا کردن، نه اینکه در اتاق دیگری مشغول کار باشید.

بازی‌های امن و بازی‌هایی که بهتر است انجام نشود

سگ‌های پرانرژی در بازی زودتر از کنترل خارج می‌شوند. اگر سگتان خیلی پرجنب‌وجوش است، پیش از بازی با بچه‌ها انرژی‌اش را با پیاده‌روی تخلیه کنید و مطلب علل بیش‌فعالی در سگ‌ها را هم بخوانید.

یک جای امن برای سگ

سگ باید جایی مثل جای خواب، باکس یا اتاقی آرام داشته باشد که هر وقت خسته شد به آن پناه ببرد. به کودک یاد بدهید که وقتی سگ به جای امنش رفته، کسی مزاحمش نشود. در مهمانی‌های شلوغ، بهتر است سگ از ابتدا در همین جای آرام بماند.

۴. هنگام بازی کودک با سگ، مراقب سگ هم باشید

اگر سگ کوچک یا ظریف‌اندامی دارید، فقط نگران بچه‌ها نباشید؛ ایمنی سگ هم مهم است. بلوم می‌گوید بچه‌ها به اندازه بزرگسالان ملایم نیستند. بخشی از این به کنترل حرکتی کمتر برمی‌گردد، چون بچه‌های خردسال هنوز حرکات بدنشان را به‌خوبی کنترل نمی‌کنند. بخش دیگر این است که کودک هنوز درک نمی‌کند چیزی که به خودش آسیب می‌زند، به حیوان هم آسیب می‌رساند.

بلوم اشاره می‌کند که سگ‌های کوچک به خاطر اندازه و ظاهر بامزه‌شان ممکن است برای بچه‌های خردسال شبیه اسباب‌بازی به نظر برسند. اما برخلاف اسباب‌بازی، بدن این حیوانات کبود می‌شود، ضربه می‌بیند و حتی ممکن است استخوانشان بشکند. سگ‌های بزرگ‌تر هم بخش‌های حساسی دارند:

• دم که با کشیدن یا لگد شدن به‌راحتی آسیب می‌بیند.
• چشم‌ها که با یک فشار یا ضربه کوچک ممکن است آسیب جدی ببینند.
• گوش‌ها که کشیدن آن‌ها دردناک است.
• پاها، به‌خصوص در سگ‌های کوچک و توله‌ها، که اگر کودک سگ را بلند کند و سگ بیفتد، ممکن است بشکنند.

بهتر است بچه‌های کوچک سگ را بلند نکنند و فقط در حالت نشسته روی زمین و به آرامی کنار سگ باشند. برای آشنایی بیشتر با بدن و نیازهای سگ، مطلب چند نکته کلی که ممکن است در مورد سگ‌تان ندانید را بخوانید.

پس وقتی پای بچه‌ها و سگ‌ها در میان است، باید دقت بیشتری کرد: هم رفتار درست با سگ را به فرزندانمان آموزش دهیم و هم بر همه تعامل‌هایشان نظارت داشته باشیم.

بهداشت و سلامت در بازی کودک با سگ

علاوه بر ایمنی رفتاری، رعایت چند نکته بهداشتی هم به سلامت کودک و سگ کمک می‌کند:

• کودک بعد از بازی با سگ و پیش از غذا خوردن دست‌هایش را بشوید.
• اجازه ندهید سگ صورت و دهان کودک را بلیسد.
• واکسن‌ها و ضدانگل سگ را طبق برنامه دامپزشک به‌روز نگه دارید.
• اگر کودک گاز گرفته یا خراشیده شد، زخم را با آب و صابون بشویید و برای بررسی و تصمیم درباره درمان به پزشک مراجعه کنید.
• اگر سگتان یک‌باره نسبت به لمس شدن حساس یا پرخاشگر شد، ممکن است درد یا بیماری داشته باشد؛ او را نزد دامپزشک ببرید.

برای سرگرم کردن سگ و کودک در کنار هم، اسباب‌بازی‌های مقاوم و مخصوص سگ را از بخش لوازم سگ انتخاب کنید و به کودک یاد بدهید اسباب‌بازی‌های خودش را از سگ دور نگه دارد. برای مطالعه بیشتر درباره رفتار و سلامت سگ‌ها به زبان انگلیسی، می‌توانید به PetMD هم سر بزنید.

پرسش‌های پرتکرار

آیا می‌شود کودک و سگ را تنها گذاشت؟

نه. حتی آرام‌ترین سگ‌ها هم اگر تحریک شوند یا درد داشته باشند ممکن است واکنش نشان دهند و بچه‌ها هم ممکن است ناخواسته به سگ آسیب بزنند. هر زمان کودک و سگ با هم هستند، یک بزرگسال باید آن‌ها را زیر نظر داشته باشد.

کودک چطور باید به سگ ناآشنا نزدیک شود؟

اول از صاحب سگ اجازه بگیرد، بعد آرام بایستد و صبر کند تا سگ خودش نزدیک شود. دستش را پایین نگه دارد تا سگ آن را بو کند و صورتش را به صورت سگ نزدیک نکند. اگر سگ علاقه‌ای نشان نداد یا عقب کشید، باید او را به حال خودش بگذارد.

از کجا بفهمم سگ از بازی با کودک خسته یا ناراحت شده است؟

سفت شدن بدن، بسته ماندن دهان، لیسیدن لب، خمیازه، دیده شدن سفیدی چشم، جمع کردن دم و تلاش برای دور شدن نشانه‌های رایج استرس‌اند. غرش و نشان دادن دندان هشدار جدی است. با دیدن این نشانه‌ها بازی را متوقف کنید و به سگ اجازه دهید کنار برود.

چه بازی‌هایی برای کودک و سگ مناسب است؟

بازی‌های آرام و قابل کنترل مثل پرتاب توپ، پیدا کردن خوراکی قایم‌شده و تمرین فرمان‌های ساده با کمک بزرگسال مناسب‌اند. از کشتی گرفتن، دنبال‌بازی و گرفتن اسباب‌بازی یا غذا از دهان سگ پرهیز کنید.