آیا ماهی قرمز می خوابد؟ ؛ ماهی قرمز چگونه می خوابد؟

بله، ماهی قرمز می‌خوابد؛ اما نه مثل ما. ماهی قرمز پلک ندارد و نمی‌تواند چشم‌هایش را ببندد، پس با چشم باز می‌خوابد. هنگام خواب معمولاً نزدیک کف آکواریوم یا لابه‌لای گیاهان تقریباً بی‌حرکت می‌ماند، فقط باله‌هایش را آرام تکان می‌دهد تا تعادلش حفظ شود و ممکن است کمی کم‌رنگ‌تر به نظر برسد. در این مطلب از مجله‌ی پت خرید توضیح می‌دهیم طرز خوابیدن ماهی قرمز چگونه است، کی می‌خوابد، چطور محیط را برای خوابش آماده کنید و از کجا بفهمید ماهی‌ای که به پهلو افتاده خواب نیست و به کمک نیاز دارد.

آیا ماهی‌ها می‌خوابند؟

بیشتر ماهی‌ها دوره‌های استراحتی دارند که می‌توان آن را خواب ماهی دانست. در این دوره فعالیت و سوخت‌وساز بدنشان کم می‌شود، کمتر به اطراف واکنش نشان می‌دهند و انرژی‌شان را بازیابی می‌کنند. اما خواب ماهی با خواب انسان یکی نیست:

• ماهی‌ها پلک ندارند و با چشم باز استراحت می‌کنند.
• معمولاً کاملاً از حرکت نمی‌ایستند و با حرکت آرام باله‌ها خود را در یک نقطه نگه می‌دارند.
• هوشیاری‌شان کم می‌شود، ولی با صدا، لرزش یا نور ناگهانی سریع بیدار می‌شوند.
• زمان و مقدار خواب در گونه‌های مختلف و حتی در ماهی‌های مختلف یک گونه متفاوت است.

ماهی قرمز چگونه می‌خوابد؟

ماهی قرمز هنگام خواب کاملاً بی‌حرکت نمی‌ماند، بلکه فعالیتش خیلی کم می‌شود. در یک جا می‌ماند و آرام حرکت می‌کند تا خودش را ثابت نگه دارد. اگر عکس یا ویدیوی خوابیدن ماهی قرمز را دیده باشید، این نشانه‌ها برایتان آشناست:

• ماهی در آب معلق به نظر می‌رسد، معمولاً پایین آکواریوم و چند سانتی‌متر بالاتر از کف.
• بدنش صاف و در حالت عادی است و سرش ممکن است کمی رو به پایین باشد.
• باله‌ها آرام و با حرکت کم تکان می‌خورند.
• رنگش ممکن است کمی کم‌رنگ‌تر شود و بعد از بیدار شدن به حالت عادی برگردد. این تغییر رنگ را معمولاً راهی برای کمتر دیده‌شدن در برابر شکارچیان می‌دانند.
• به غذا یا حرکت بیرون آکواریوم دیرتر از معمول واکنش نشان می‌دهد.

خواب ماهی بیشتر یک حالت استراحت با کاهش فعالیت و هوشیاری است و مراحل خوابی که در انسان می‌شناسیم به همان شکل در ماهی قرمز دیده نمی‌شود. همین تفاوت باعث می‌شود بسیاری از صاحبان ماهی خواب او را تشخیص ندهند یا آن را با بیماری اشتباه بگیرند.

ماهی قرمز چه زمانی می‌خوابد؟

ماهی قرمز ساعت خواب ثابتی ندارد، اما وقتی اطرافش تاریک و ساکت باشد بهتر می‌خوابد. به همین دلیل بیشتر ماهی‌های قرمز خانگی یاد می‌گیرند شب‌ها بخوابند. اگر کنار ماهی خوابیده سروصدا کنید یا ناگهان چراغ را روشن کنید، بیدار می‌شود.

بعضی ماهی‌های قرمز بعدازظهرها چرت می‌زنند و بعضی تا دیروقت بیدار می‌مانند. میزان خواب هر ماهی به بدن و شرایط محیط خودش بستگی دارد، ولی قرار گرفتن در چرخه‌ی منظم نور و تاریکی برای خواب کافی و سلامت همه‌ی آن‌ها لازم است.

چطور به ماهی قرمز عادت بدهیم شب بخوابد؟

1. هر روز هم‌زمان با بیدار شدن خودتان چراغ آکواریوم را روشن کنید.
2. شب‌ها، هنگام خوابیدن، چراغ را خاموش کنید. این کار را هر روز در ساعت‌های تقریباً ثابت تکرار کنید.
3. چراغ آکواریوم را بیش از حدود ۱۲ ساعت در روز روشن نگذارید، وگرنه ماهی به اندازه‌ی کافی استراحت نمی‌کند. تایمر برقی برای این کار کمک بزرگی است.
4. آکواریوم را جایی بگذارید که شب‌ها نور تلویزیون، چراغ اتاق یا رفت‌وآمد زیاد مستقیم به آن نتابد.
5. چند گیاه یا دکور مناسب در آکواریوم بگذارید تا ماهی جای دنج و کم‌نوری برای استراحت داشته باشد.

با این روش، ماهی قرمز معمولاً کم‌کم از الگوی خواب شما پیروی می‌کند: روزها فعال و سرحال شنا می‌کند و شب‌ها استراحت می‌کند.

اگر ماهی به اندازه‌ی کافی استراحت نکند چه می‌شود؟

ماهی‌ها هم مثل جانوران دیگر برای بازیابی انرژی و کار درست سیستم ایمنی به استراحت نیاز دارند. ماهی‌ای که مدام زیر نور شدید یا در محیط پرسروصدا زندگی می‌کند، ممکن است:

• در برابر عفونت‌ها و بیماری‌ها آسیب‌پذیرتر شود.
• دچار استرس شود و رفتارش تغییر کند.
• سوخت‌وساز بدنش به هم بریزد.

اگر محیط به اندازه‌ی کافی تاریک نباشد، ماهی قرمز اغلب لای گیاهان یا پشت دکورها پنهان می‌شود تا جای تاریک‌تری برای خواب پیدا کند. یک نکته‌ی جالب هم اینکه حرکتی که شبیه خمیازه‌ی ماهی است، نشانه‌ی خستگی نیست و بیشتر به عبور جریان آب از روی آبشش‌ها مربوط است. اگر دوست دارید درباره‌ی این بخش از بدن ماهی بیشتر بدانید، مطلب ماهی‌ها چگونه تنفس می‌کنند؟ را بخوانید.

علت به پهلو افتادن ماهی قرمز؛ خواب است یا بیماری؟

ماهی خوابیده ثابت اما صاف است. ماهی قرمز به پهلو یا وارونه نمی‌خوابد. اگر ماهی‌تان به چیزی تکیه داده، وارونه شده، به پهلو روی آب شناور است یا کف آکواریوم دراز کشیده، به احتمال زیاد خواب نیست و مشکلی دارد. منابع دامپزشکی مثل PetMD هم بر همین تفاوت تأکید می‌کنند.

دلایل رایج به پهلو افتادن ماهی قرمز

• مشکل کیسه‌ی شنا: کیسه‌ی شنا اندامی است که به ماهی کمک می‌کند در آب شناور و متعادل بماند. ماهی‌هایی که این مشکل را دارند اغلب به پهلو می‌مانند، وارونه شناور می‌شوند یا در شنا کردن مشکل دارند. پرخوری و یبوست از علت‌های رایج آن در ماهی قرمز است.
• کیفیت بد آب: بالا بودن آمونیاک یا نیتریت در آب ممکن است باعث بی‌حالی و به پهلو افتادن ماهی شود.
• عفونت باکتریایی یا بیماری‌های دیگر.
• استرس شدید یا تغییر ناگهانی دمای آب.

اگر ماهی قرمز به پهلو افتاد چه کنیم؟

1. آب را با کیت تست بررسی کنید، به‌ویژه آمونیاک و نیتریت.
2. اگر آب آلوده است، بخشی از آب را با آب تمیز و هم‌دمای بدون کلر عوض کنید.
3. دمای آب را بررسی کنید و از تغییرهای ناگهانی جلوگیری کنید.
4. تا روشن شدن وضعیت، غذا را کم کنید و غذای اضافه را از آب بردارید.
5. اگر ماهی همچنان به پهلو یا وارونه است، نفس‌نفس می‌زند، باله‌هایش را جمع کرده، لکه یا زخم روی بدنش دیده می‌شود یا غذا نمی‌خورد، در اسرع وقت با دامپزشک آشنا به آبزیان مشورت کنید.

نگه داشتن آب سالم مهم‌ترین راه پیشگیری است. برای اینکه بدانید چرخه‌ی تصفیه‌ی آب چطور کار می‌کند، مطلب باکتری خوب آکواریوم را بخوانید. تغذیه‌ی درست و کم‌حجم هم جلوی بسیاری از مشکلات کیسه‌ی شنا را می‌گیرد؛ درباره‌ی ترکیب غذای مناسب در مطلب رژیم غذایی ماهی‌ها توضیح داده‌ایم.

پس اگر ماهی‌تان را صاف، نزدیک کف و کمی کم‌رنگ می‌بینید، نگران نباشید. چراغ را برایش خاموش کنید، سروصدا را کم کنید و بگذارید استراحت کند. ماهی‌ای که خواب کافی دارد، سالم‌تر و سرحال‌تر می‌ماند. برای آشنایی با بقیه‌ی نیازهای این ماهی، راهنمای نگهداری از گلدفیش را هم ببینید.

پرسش‌های پرتکرار

آیا ماهی قرمز با چشم باز می‌خوابد؟

بله. ماهی قرمز پلک ندارد و نمی‌تواند چشم‌هایش را ببندد، برای همین با چشم باز استراحت می‌کند. نشانه‌ی خواب او بی‌حرکتی نسبی، ماندن در یک نقطه و واکنش کمتر به اطراف است.

طرز خوابیدن ماهی قرمز چگونه است؟

ماهی قرمز هنگام خواب معمولاً نزدیک کف آکواریوم یا لای گیاهان، صاف و معلق در آب می‌ماند و فقط باله‌هایش را آرام تکان می‌دهد. سرش ممکن است کمی رو به پایین باشد و رنگش کمی کم‌رنگ‌تر شود. به پهلو یا وارونه خوابیدن جزو خواب طبیعی او نیست.

علت به پهلو افتادن ماهی قرمز چیست؟

به پهلو افتادن معمولاً نشانه‌ی مشکل است، نه خواب. مشکل کیسه‌ی شنا، پرخوری و یبوست، آمونیاک یا نیتریت بالا در آب و عفونت از دلایل رایج آن است. آب را تست کنید و اگر وضعیت بهتر نشد، با دامپزشک مشورت کنید.

ماهی قرمز شب‌ها می‌خوابد یا روزها؟

ماهی قرمز ساعت خواب ثابتی ندارد، ولی در تاریکی و سکوت بهتر می‌خوابد. اگر چراغ آکواریوم را هر روز صبح روشن و شب خاموش کنید، معمولاً یاد می‌گیرد شب‌ها بخوابد. بعضی ماهی‌ها در طول روز هم چرت کوتاهی می‌زنند.

چراغ آکواریوم را چند ساعت روشن بگذاریم؟

چراغ آکواریوم نباید بیش از حدود ۱۲ ساعت در روز روشن باشد تا ماهی فرصت کافی برای استراحت داشته باشد. ساعت‌های روشن و خاموش شدن را هر روز ثابت نگه دارید. استفاده از تایمر این کار را آسان می‌کند.