مسافرت هوایی با پرنده و هر چه که برای سفر با پرندگان باید بدانید

مسافرت هوایی با پرنده ممکن است، اما به برنامه‌ریزی دقیق نیاز دارد. پیش از هر کاری باید مطمئن شوید شرکت هواپیمایی پرنده شما را می‌پذیرد و مدارک لازم را دارید. بعد نوبت آماده کردن پرنده، انتخاب جعبه حمل مناسب و رعایت نکات فرودگاه و مقصد است. پرنده‌ها به تغییر محیط، صدا و دما حساس‌اند و آمادگی شما سفر را برایشان کم‌استرس‌تر می‌کند.

چه برای مسافرت و چه برای مهاجرت تصمیم دارید پرنده‌تان را همراه ببرید، در این مقاله از مجله پت خرید قدم‌به‌قدم می‌گوییم پیش از سفر، در فرودگاه و بعد از رسیدن به مقصد چه کارهایی باید انجام دهید.

پیش از هر چیز: قوانین شرکت هواپیمایی و مدارک لازم

قوانین حمل پرنده در شرکت‌های هواپیمایی و کشورهای مختلف یکسان نیست. بعضی شرکت‌ها پرنده‌های کوچک را در کابین می‌پذیرند، بعضی فقط در قسمت بار حمل می‌کنند و بعضی اصلاً پرنده نمی‌پذیرند. پس چند هفته پیش از سفر این موارد را بررسی کنید:

• پذیرش پرنده: آیا شرکت هواپیمایی پرنده را می‌پذیرد و در کابین یا در قسمت بار؟
• اندازه و نوع جعبه حمل: بسیاری از شرکت‌ها برای ابعاد و جنس جعبه حمل شرایط مشخصی دارند.
• گواهی سلامت: معمولاً گواهی سلامت دامپزشکی لازم است. اعتبار زمانی این گواهی را از شرکت هواپیمایی بپرسید.
• مجوزهای پروازهای بین‌المللی: کشور مقصد ممکن است مجوز ورود، قرنطینه یا مدارک بیشتری بخواهد. برخی گونه‌های پرندگان، به‌خصوص بسیاری از طوطی‌سانان، به دلیل مقررات حفاظت از گونه‌ها به مجوزهای ویژه نیاز دارند. این موضوع را از اداره دامپزشکی و سفارت یا مرجع رسمی کشور مقصد بپرسید.
• هزینه و رزرو: معمولاً باید حمل پرنده را از پیش اعلام و رزرو کنید.

پرنده را برای مسافرت هوایی آماده کنید

معاینه دامپزشکی و گواهی سلامت

چند روز پیش از پرواز، برای مثال ۵ تا ۷ روز قبل، پرنده را برای معاینه نزد دامپزشک ببرید و از او بخواهید گواهی سلامت صادر کند. پرنده بیمار یا ضعیف نباید سفر کند؛ استرس سفر می‌تواند بیماری‌های پنهان را تشدید کند. اگر پرنده در روزهای پیش از سفر بی‌حال شد، پف کرد یا غذا نخورد، سفر را با دامپزشک هماهنگ کنید. برای آشنایی با این نشانه‌ها، مطلب علائم بیماری پرندگان زینتی و روش تشخیص آن را بخوانید.

درباره کوتاه کردن پرها

کوتاه کردن پرهای پرواز ممکن است به عنوان یک اقدام احتیاطی در نظر گرفته شود، به‌خصوص اگر پرنده شما عادت دارد از قفس فرار کند؛ در فرودگاه، باز شدن ناگهانی در جعبه می‌تواند به فرار پرنده منجر شود. این کار را فقط دامپزشک یا فرد باتجربه انجام دهد. پرهای تازه کوتاه‌شده تعادل پرنده را تغییر می‌دهد؛ پس اگر تصمیم به این کار دارید، آن را چند هفته پیش از سفر انجام دهید تا پرنده عادت کند. اگر کوتاه کردن پرها ممکن نیست یا نمی‌خواهید این کار را بکنید، احتیاط بیشتری در باز و بسته کردن جعبه داشته باشید. اگر با وجود همه این‌ها پرنده فرار کرد، راهکارهای بازگرداندن پرنده فراری به کارتان می‌آید.

عادت دادن پرنده به جعبه حمل

پرنده‌ای که جعبه حمل را اولین بار در روز سفر می‌بیند، استرس بیشتری خواهد داشت. از یکی دو هفته پیش، جعبه را کنار قفس بگذارید، داخلش غذای محبوب یا تشویقی مورد علاقه پرنده قرار دهید و زمان ماندن پرنده در آن را کم‌کم بیشتر کنید. چند جابه‌جایی کوتاه با جعبه، مثلاً در خانه یا با خودرو، هم کمک می‌کند.

انتخاب جعبه حمل یا قفس مسافرتی مناسب

برای مسافرت هوایی با پرنده، یک جعبه حمل استاندارد و محکم یا قفس مسافرتی مناسب تهیه کنید. اندازه جعبه حمل اهمیت زیادی دارد:

• پرنده باید بتواند در آن به‌راحتی بایستد و بچرخد.
• جعبه نباید آن‌قدر بزرگ باشد که پرنده در آن بال بزند و به دیواره‌ها برخورد کند و آسیب ببیند.
• جعبه باید تهویه کافی داشته باشد و در عین حال از برخورد مستقیم باد و سرما محافظت کند.
• در جعبه باید محکم بسته شود تا با تکان خوردن باز نشود.
• جنس جعبه باید طوری باشد که پرنده نتواند با نوک آن را بجود یا خراب کند؛ این نکته برای طوطی‌ها مهم است.

درباره نشیمنگاه داخل جعبه، شرایط شرکت هواپیمایی را بپرسید. توصیه می‌شود در مسافرت هوایی فقط برای پرندگان کوچک مثل قناری و فنچ نشیمنگاه کوتاه و پایین قرار داده شود. اگر فنچ دارید، مطلب همه چیز درباره نگهداری از فنچ هم برایتان مفید است.

آماده کردن جعبه حمل برای روز پرواز

1. برچسب‌گذاری: روی قسمت بالای جعبه عبارت «موجود زنده» را بنویسید و با فلش جهت درست قرار گرفتن جعبه را مشخص کنید تا جعبه وارونه یا کج جابه‌جا نشود.
2. مشخصات تماس: نام، نشانی و شماره تلفن خود و محل اقامت در مقصد را با جوهر پاک‌نشدنی روی سقف جعبه بنویسید.
3. بستر جعبه: کف جعبه را با یک بستر مناسب بپوشانید. برای پروازهای بین‌المللی معمولاً بهتر است از کاغذ بدون نوشته و خردشده، مانند کاغذ قهوه‌ای بسته‌بندی، استفاده کنید.
4. غذا: مقداری دانه و غذای خشک پرنده را در کف جعبه بپاشید یا در ظرفی که محکم شده بگذارید تا پرنده در طول سفر به آن دسترسی داشته باشد.
5. آب: ظرف آب معمولاً در طول سفر واژگون می‌شود و بستر را خیس می‌کند. برای تأمین آب بدن، تکه‌های میوه آبدار مثل سیب، پرتقال و گلابی را در جعبه بگذارید.
6. محافظت از سرما: اگر هوا سرد است، دو طرف جعبه را با کرباس یا پارچه بپوشانید تا پرنده از جریان هوای سرد در امان باشد، اما همه منافذ تهویه را نبندید.
7. قفل نکنید: مطمئن شوید در جعبه محکم و ایمن بسته شده است، اما آن را قفل نکنید، به‌خصوص اگر پرنده در قسمت بار حمل می‌شود؛ کارکنان پرواز باید بتوانند در شرایط اضطراری آن را باز کنند.

در فرودگاه و طول پرواز این نکات را رعایت کنید

• زودتر از معمول در فرودگاه باشید تا برای کارهای مربوط به پرنده وقت کافی داشته باشید.
• جعبه را از سروصدا، نور شدید، آفتاب مستقیم و جریان هوای سرد یا گرم دور نگه دارید.
• اگر پرنده در کابین همراه شماست، جعبه را مطابق دستور کارکنان پرواز قرار دهید و در طول پرواز در آن را باز نکنید.
• اگر هنگام بازرسی باید پرنده را از جعبه خارج کنید، از کارکنان بخواهید این کار در اتاقی بسته انجام شود تا خطر فرار نباشد.
• انداختن یک پارچه سبک روی بخشی از جعبه می‌تواند به آرام‌تر شدن پرنده کمک کند، به شرط آنکه تهویه را مختل نکند.
• بدون تجویز دامپزشک هیچ داروی آرام‌بخشی به پرنده ندهید؛ آرام‌بخش‌ها در پرندگان ممکن است خطرناک باشند.

بعد از مسافرت هوایی با پرنده این نکات را رعایت کنید

1. در مقصد، پرنده را در محیطی آرام و ساکت قرار دهید و به او زمان دهید تا با موقعیت جدید کنار بیاید.
2. پرنده را از جعبه حمل خارج کنید و در قفس همیشگی‌اش بگذارید تا احساس امنیت کند. اگر قفس را با خود نبرده‌اید، چیدمان قفس جدید را تا جای ممکن شبیه قبلی کنید.
3. در روزهای اول پارچه یا کرباس روی همه قفس نیندازید تا پرنده با دیدن شما احساس امنیت کند.
4. غذاهای مورد علاقه پرنده و آب تازه را در دسترسش بگذارید تا زودتر به محیط جدید عادت کند.
5. چند روز اول پرنده را از قفس بیرون نیاورید و پیش از باز گذاشتن در، از بسته بودن پنجره‌ها و درها مطمئن شوید.

نشانه‌هایی که بعد از سفر یعنی سراغ دامپزشک بروید

کمی کم‌حرفی و کم‌اشتهایی در یکی دو روز اول بعد از سفر ممکن است طبیعی باشد. اما اگر این نشانه‌ها را دیدید، پرنده را نزد دامپزشک ببرید:

• پف کردن مداوم پرها و خواب زیاد در طول روز
• نشستن روی کف قفس
• نخوردن غذا یا آب بیش از یک روز
• تنفس سخت، تنفس با دهان باز یا بالا و پایین رفتن دم با هر نفس
• تغییر رنگ یا حالت فضولات، اسهال یا استفراغ
• ترشح از بینی یا چشم، یا عطسه مکرر

پیشنهاد مطالعه: وسایل مورد نیاز سفر با سگ برای مسافرت زمینی و هوایی

خلاصه چهار مرحله سفر هوایی با پرنده

پرواز با پرنده سختی‌های خودش را دارد، اما با رعایت چهار مرحله اصلی می‌توانید آن را امن‌تر کنید:

1. مطمئن شوید شرکت هواپیمایی و کشور مقصد پرنده شما را می‌پذیرند و مدارک لازم را تهیه کنید.
2. سلامت پرنده را با معاینه دامپزشکی بررسی کنید و او را به جعبه حمل عادت دهید.
3. جعبه حمل را درست آماده کنید و از نحوه حمل پرنده در فرودگاه مطمئن شوید.
4. در مقصد محیطی آرام و ایمن برای پرنده فراهم کنید و چند روز اول مراقب حالش باشید.

پرسش‌های پرتکرار

آیا می‌توان پرنده را در کابین هواپیما همراه برد؟

بستگی به شرکت هواپیمایی و مسیر پرواز دارد. برخی شرکت‌ها پرنده‌های کوچک را در جعبه حمل مناسب در کابین می‌پذیرند و برخی فقط در قسمت بار یا اصلاً نمی‌پذیرند. پیش از خرید بلیت این موضوع را از شرکت هواپیمایی بپرسید.

برای مسافرت هوایی با پرنده چه مدارکی لازم است؟

معمولاً گواهی سلامت دامپزشکی لازم است که چند روز پیش از پرواز صادر می‌شود. برای پروازهای خارجی ممکن است مجوز ورود، قرنطینه یا مجوزهای ویژه برای برخی گونه‌ها مثل بسیاری از طوطی‌ها لازم باشد. فهرست دقیق را از شرکت هواپیمایی، اداره دامپزشکی و مرجع رسمی کشور مقصد بپرسید.

به پرنده در طول پرواز آب و غذا بدهیم؟

بله، کمی دانه در جعبه بپاشید یا در ظرفی محکم بگذارید. چون ظرف آب در طول سفر معمولاً واژگون می‌شود، تکه‌های میوه آبدار مثل سیب یا پرتقال را برای تأمین آب بدن پرنده در جعبه قرار دهید.

آیا دادن آرام‌بخش به پرنده برای سفر خوب است؟

بدون تجویز دامپزشک هرگز به پرنده آرام‌بخش ندهید؛ این داروها در پرندگان ممکن است خطرناک باشند. عادت دادن پرنده به جعبه حمل از چند روز پیش و قرار دادن جعبه در جای آرام، راه امن‌تری برای کم کردن استرس است.

پرنده بعد از سفر چقدر طول می‌کشد تا به محیط جدید عادت کند؟

این زمان در پرنده‌های مختلف فرق دارد. بسیاری از پرنده‌ها بعد از چند روز آرام می‌شوند و به غذا خوردن و آواز خواندن عادی برمی‌گردند. اگر پرنده بیش از یک روز غذا نخورد یا نشانه‌های بیماری داشت، او را نزد دامپزشک ببرید.