نحوه کوتاه کردن بال های طوطی و پرنده های مختلف

برای کوتاه کردن بال پرنده، فقط چند پر بزرگ و بیرونی هر دو بال (پرهای اصلی پرواز) را زیر ردیف پرهای پوششی و به یک اندازه می‌چینند؛ این کار درد ندارد، چون پر کامل‌شده مثل مو یا ناخن زنده نیست. اما اگر پر در حال رشد (پر خونی) بریده شود، خونریزی می‌کند. در این مطلب از مجله پت خرید می‌گوییم چرا بعضی‌ها بال پرنده را کوتاه می‌کنند، چه وسایلی لازم است، چیدن بال پرنده قدم‌به‌قدم چطور انجام می‌شود، اگر پر خونریزی کرد چه کنید و چه زمانی بهتر است اصلاً بال را کوتاه نکنید.

چرا بال پرنده را کوتاه می‌کنند؟

بسیاری از صاحبان پرنده، بال پرنده را کوتاه می‌کنند تا مطمئن شوند فرار نمی‌کند و همچنین رام کردن و دستی کردن او آسان‌تر شود. پرنده‌ای که در خانه آزادانه پرواز می‌کند ممکن است به شیشه‌ی پنجره یا آینه بخورد، داخل توالت یا ماهیتابه‌ی داغ بیفتد یا روی گیاهی مثل کاکتوس بنشیند. کوتاه کردن بال در این شرایط ممکن است جلوی چنین حادثه‌هایی را بگیرد.

با این حال، بعضی از صاحبان طوطی بال پرنده را کوتاه نمی‌کنند تا بتواند پرواز کند. پرواز برای پرنده هم ورزش است و هم به آرامش روانی‌اش کمک می‌کند. بعضی‌ها حتی معتقدند باید به پرنده اجازه داد بیرون از خانه هم آزادانه پرواز کند، اما این کار به هیچ وجه توصیه نمی‌شود؛ پرنده‌ی خانگی ممکن است گم شود، طعمه‌ی گربه یا پرندگان شکاری شود یا نتواند غذا پیدا کند.

مزایای کوتاه کردن بال	معایب و خطرها
کم شدن احتمال فرار از در و پنجره‌ی باز	از دست رفتن ورزش اصلی پرنده
کمتر شدن برخورد با شیشه و آینه	اگر خیلی کوتاه شود، پرنده ممکن است محکم زمین بخورد و سینه یا منقارش آسیب ببیند
آسان‌تر شدن آموزش و دستی کردن	بعضی پرنده‌ها بعد از آن کم‌اعتمادتر یا مضطرب‌تر می‌شوند
موقتی است و با تولک بعدی پرها دوباره رشد می‌کنند	پرنده‌ی بال‌کوتاه هم ممکن است با باد یا ترس به بیرون پرواز کند

چه پرنده‌ای را نباید بال‌کوتاه کرد؟

• جوجه‌هایی که هنوز پرواز را یاد نگرفته‌اند: پرنده‌ی جوان بهتر است اول پرواز کردن و فرود آمدن را یاد بگیرد. چیدن بال پیش از این مرحله ممکن است هماهنگی و اعتمادبه‌نفس او را کم کند.
• پرنده‌هایی که دستی نمی‌شوند: قناری، فنچ و پرنده‌های کوچکی که بیشتر داخل قفس یا پرنده‌خانه زندگی می‌کنند معمولاً نیازی به بال‌کوتاهی ندارند و پرواز در قفس بزرگ برایشان مهم است.
• پرنده‌ی سنگین‌وزن یا بیمار: پرنده‌ای که اضافه‌وزن دارد یا ضعیف است، با بال کوتاه بیشتر در خطر زمین خوردن است.
• پرنده‌ای که پرهای تازه درمی‌آورد: در زمان تولک و رشد پرهای جدید، تعداد پرهای خونی زیاد است و کوتاه کردن بال خطر خونریزی دارد.

چگونه بال پرنده را کوتاه کنیم؟

چیدن بال پرنده را می‌توانید خودتان انجام دهید یا به دامپزشک بسپارید. کار ساده‌ای به نظر می‌رسد، اما اگر می‌خواهید خودتان آن را انجام دهید، بهتر است اول چند بار آن را کنار دامپزشک یا یک فرد باتجربه ببینید و یاد بگیرید. بار اول، انجام آن در کلینیک امن‌ترین انتخاب است.

وسایل لازم برای کوتاه کردن بال

• یک قیچی کوچک و تیز
• یک حوله‌ی سبک و نازک
• یک نفر دیگر برای نگه داشتن پرنده
• پودر نشاسته‌ی ذرت یا آرد تمیز برای بند آوردن خون در صورت لزوم
• جای آرام با نور کافی تا پرها را خوب ببینید

پیشنهاد مطالعه: شکستگی بال پرندگان؛ از کجا بفهمیم بال پرنده شکسته است؟

مراحل قیچی کردن بال پرنده

1. نگه داشتن پرنده: نفر دوم حوله را روی پشت پرنده می‌اندازد و او را محکم ولی آرام نگه می‌دارد، طوری که سر پرنده با انگشت‌ها کنترل شود. روی سینه و شکم فشار نیاورید. پرنده دیافراگم ندارد و برای نفس کشیدن باید سینه‌اش بتواند حرکت کند؛ فشار زیاد ممکن است باعث خفگی شود.
2. باز کردن بال: بال را به‌آرامی با دست باز کنید تا همه‌ی پرها دیده شوند. هیچ‌وقت بال را با زور نکشید.
3. پیدا کردن پرهای خونی: قبل از بریدن، پرها را نگاه کنید تا در حال رشد نباشند. پرهای خونی معمولاً در قسمت پایینی خود متورم و تیره یا بنفش‌رنگ‌اند و رگ خونی دارند. این پرها را هرگز نبرید، چون خونریزی زیادی می‌کنند.
4. تشخیص پرهای اصلی: پرهای اصلی یا پرهای پرواز، بلندترین پرهای انتهای بال‌اند و به‌راحتی تشخیص داده می‌شوند. معمولاً فقط چند پر بیرونی‌تر را می‌چینند. تعداد آن به گونه، وزن و توان پرواز پرنده بستگی دارد و بهتر است دامپزشک آن را برای پرنده‌ی شما تعیین کند.
5. بریدن: هر پر را زیر لبه‌ی ردیف پرهای پوششی کوتاه‌تر ببرید، نه نزدیک پوست. پرهای ثانویه و پرهای نزدیک بدن را کوتاه نکنید، چون نزدیک بدن‌اند و ممکن است پرنده زخمی شود.
6. قرینه کردن: هر دو بال را دقیقاً به یک اندازه کوتاه کنید. اگر فقط یک بال کوتاه شود، پرنده تعادلش را از دست می‌دهد و ممکن است به‌طور خطرناکی زمین بخورد.
7. آزمایش و مراقبت: بعد از کار، پرنده را از ارتفاع کم روی یک سطح نرم امتحان کنید. پرنده‌ی بال‌کوتاه باید بتواند به‌آرامی سُر بخورد و پایین بیاید، نه اینکه مثل سنگ سقوط کند. چند روز اول کف قفس و اطراف را نرم و امن نگه دارید.

نگه داشتن در حوله برای بعضی پرنده‌ها ترسناک است. اگر پرنده‌تان بعد از این کار ترسو شد، مطلب دلایل ترسیدن طوطی و راه از بین بردن ترس به شما کمک می‌کند.

اگر بال پرنده خونریزی کرد چه کنیم؟

خونریزی از یک پر بریده‌شده‌ی معمولی کم است و معمولاً خودبه‌خود بند می‌آید. اما اگر یک پر خونی بریده یا شکسته شود، ممکن است خونریزی ادامه پیدا کند. پرنده‌های کوچک خون کمی در بدن دارند، پس خونریزی را جدی بگیرید:

1. آرام بمانید و پرنده را آرام نگه دارید.
2. کمی پودر نشاسته‌ی ذرت یا آرد روی محل خونریزی بریزید و با انگشت یا یک گاز تمیز، چند دقیقه به‌آرامی روی آن فشار دهید.
3. اگر خون بند آمد، پرنده را در جای آرام بگذارید و چند ساعت زیر نظر داشته باشید.
4. اگر خونریزی بند نیامد یا دوباره شروع شد، فوراً پرنده را نزد دامپزشک ببرید.

پر خونی شکسته گاهی دوباره خونریزی می‌کند و ممکن است لازم باشد پایه‌ی آن به‌طور کامل بیرون کشیده شود. این کار باید در یک حرکت سریع و درست انجام شود و اگر اشتباه انجام شود، ممکن است به پوست و فولیکول پر آسیب بزند. پس بهتر است آن را به دامپزشک بسپارید. هرگز ساقه‌ی پر خونی را دوباره با قیچی کوتاه نکنید، چون این کار خونریزی را بیشتر می‌کند. پودرهای بندآورنده‌ی خون که برای ناخن و منقار استفاده می‌شوند هم برای پوست و پر مناسب نیستند.

پیشنهاد مطالعه: کمک‌های اولیه برای پرندگان آسیب‌دیده

نکته‌های بعد از کوتاه کردن بال

• کوتاه کردن بال موقتی است. پرهای بریده‌شده در تولک بعدی می‌ریزند و پرهای کامل جای آن‌ها را می‌گیرند، پس اگر می‌خواهید بال کوتاه بماند، باید آن را بعد از هر تولک بررسی کنید.
• هرگز به اعتبار بال کوتاه، پرنده را بیرون از خانه بدون قفس یا بند مخصوص نبرید. باد و ترس ممکن است او را چند متر بالا ببرد.
• در و پنجره‌ها را همچنان بسته نگه دارید و مراقب حیوانات دیگر خانه باشید؛ پرنده‌ی بال‌کوتاه سخت‌تر می‌تواند فرار کند. در این باره مطلب نگهداری طوطی در کنار حیوانات خانگی دیگر را بخوانید.
• چون پرنده کمتر پرواز می‌کند، با بازی، نردبان، طناب و وقت گذراندن بیرون از قفس به تحرک او کمک کنید.
• اگر عروس هلندی دارید، توجه داشته باشید که این پرنده‌ها پرنده‌های سبک و چابکی‌اند؛ نکته‌های نگهداری آن‌ها را در مطلب نگهداری از عروس هلندی ببینید.

پرسش‌های پرتکرار

آیا کوتاه کردن بال پرنده درد دارد؟

اگر درست انجام شود، نه. پر کامل‌شده بافت مرده است، مثل مو و ناخن. اما بریدن پر خونی یا بریدن نزدیک به پوست درد و خونریزی ایجاد می‌کند، برای همین باید با دقت انجام شود.

بال پرنده بعد از کوتاه کردن دوباره رشد می‌کند؟

بله. پرهای بریده‌شده در تولک بعدی می‌ریزند و پرهای نو جایشان را می‌گیرند. زمان آن در گونه‌های مختلف فرق می‌کند، اما در هر حال کوتاه کردن بال دائمی نیست.

چگونه بال پرنده را کوتاه کنیم که تعادلش به هم نخورد؟

هر دو بال را به یک اندازه و فقط پرهای اصلی بیرونی را زیر ردیف پرهای پوششی بچینید. کوتاه کردن فقط یک بال یا کوتاه کردن بیش از حد، تعادل پرنده را به هم می‌زند و ممکن است باعث زمین خوردن و آسیب شود.

آیا کوتاه کردن بال قناری لازم است؟

معمولاً نه. قناری و فنچ‌ها پرنده‌هایی نیستند که دستی شوند و بیشتر در قفس زندگی می‌کنند. پرواز در قفس بزرگ برای سلامت آن‌ها مهم است و کوتاه کردن بالشان به‌ندرت لازم می‌شود.

بهتر است بال پرنده را خودم کوتاه کنم یا دامپزشک؟

بار اول بهتر است دامپزشک این کار را انجام دهد و شما روش را ببینید. اگر بعداً خودتان خواستید انجام دهید، حتماً یک نفر کمک‌تان کند و قبل از بریدن پرهای خونی را شناسایی کنید.