غذای سگ چیست؟ معرفی بهترین غذای سگ

غذای سگ هر خوراکی است که نیاز بدن سگ به پروتئین، چربی، کربوهیدرات، ویتامین‌ها و مواد معدنی را تأمین کند؛ ساده‌ترین و مطمئن‌ترین شکل آن غذای آماده‌ی کامل مخصوص سگ است، یعنی غذای خشک یا غذای مرطوب (کنسرو و پوچ). غذای خانگی هم ممکن است، اما باید درست و متعادل تهیه شود. در این راهنما می‌خوانید سگ‌ها از نظر طبیعی چه می‌خورند، انواع غذای سگ چه فرقی با هم دارند، چه مواد مغذی‌ای باید در غذا باشد، سگ‌ها چه غذاهایی را دوست دارند و کدام خوراکی‌ها برایشان خطرناک است.

غذای سگ چیست و سگ‌ها چه می‌خورند؟

سرپرستی سگ مسئولیت‌های زیادی دارد؛ از جای خواب راحت و اسباب‌بازی تا مهم‌ترین آن‌ها یعنی تغذیه‌ی سالم و مغذی. تغذیه‌ی درست به هضم بهتر غذا، کنترل وزن و در نهایت کیفیت زندگی سگ کمک می‌کند.

بسیاری می‌پرسند «سگ غذای چه حیوانی است» یا به زبان ساده، سگ گوشتخوار است یا همه‌چیزخوار. سگ‌ها از نظر رده‌بندی جزو گوشتخواران هستند و گوشت پایه‌ی اصلی تغذیه‌ی آن‌هاست، اما در طول هزاران سال زندگی کنار انسان، توانایی هضم بخشی از غذاهای گیاهی و نشاسته‌ای را هم پیدا کرده‌اند. برای همین در عمل غذای سگ ترکیبی از منابع حیوانی (گوشت، مرغ، ماهی، تخم‌مرغ) و مقداری منابع گیاهی (غلات یا سبزیجات) است. غذای سگ نباید فقط گوشت خالی باشد و نباید هم مثل غذای سفره‌ی انسان پرنمک و پرادویه باشد.

نیاز غذایی سگ در هر دوره فرق می‌کند: توله‌سگ، سگ بالغ، سگ مسن، سگ باردار یا شیرده و سگ عقیم‌شده هر کدام غذای متناسب با شرایط خود را لازم دارند. هنگام انتخاب غذا باید به این موارد توجه کنید:

• سن: توله‌ها به انرژی و پروتئین بیشتری برای رشد نیاز دارند.
• وزن و جثه: سگ‌های کوچک و بزرگ اندازه‌ی دانه و ترکیب غذایی متفاوتی می‌خواهند.
• میزان فعالیت: سگ پرتحرک کالری بیشتری مصرف می‌کند.
• نژاد و متابولیسم: بعضی نژادها زودتر چاق می‌شوند یا معده‌ی حساس‌تری دارند.
• وضعیت سلامت: سگ دارای حساسیت غذایی یا بیماری ممکن است به غذای ویژه نیاز داشته باشد.

انواع غذای سگ

غذای سگ را می‌شود در چهار گروه اصلی دسته‌بندی کرد:

نوع غذا	چیست	نکته‌ی مهم
غذای خشک	دانه‌های خشک آماده با ترکیب گوشت، مواد گیاهی، ویتامین‌ها و مواد معدنی	نگهداری آسان؛ کنارش همیشه آب تازه بگذارید.
غذای مرطوب	کنسرو، پوچ و خوراک‌های مرطوب گوشتی	برای سگ‌هایی که به غذای نرم‌تر نیاز دارند مناسب است؛ بعد از باز شدن باید در یخچال نگهداری شود.
غذای پخته‌ی خانگی	گوشت پخته، سبزیجات پخته و منابع غذایی دیگر	باید کامل پخته و بدون نمک، پیاز، سیر و ادویه باشد؛ متعادل کردن آن سخت است.
رژیم غذایی خام	گوشت خام، استخوان خام، سبزیجات و مکمل‌ها	خطر آلودگی میکروبی و کمبود مواد مغذی دارد؛ حتماً قبل از شروع با دامپزشک مشورت کنید.

اگر بین غذای خشک و کنسرو مردد هستید، مقایسه‌ی کامل آن‌ها را در مطلب غذای خشک یا کنسرو سگ؛ کدام بهتر است؟ بخوانید.

عکس و ظاهر انواع غذای سگ

اگر تا حالا غذای آماده‌ی سگ ندیده‌اید، دانستن ظاهر آن به انتخاب کمک می‌کند:

• غذای خشک: دانه‌های کوچک قهوه‌ای‌رنگ و ترد، به شکل گرد، استوانه یا ستاره‌ای. اندازه‌ی دانه‌ها در غذای نژادهای کوچک ریزتر و در غذای نژادهای بزرگ درشت‌تر است.
• کنسرو: معمولاً به شکل پاته (خمیری یکدست) یا تکه‌های گوشت در سس یا ژله است.
• پوچ: بسته‌های کوچک و نرم یک‌وعده‌ای که داخلشان تکه‌های گوشت در سس یا ژله است.
• غذای خانگی: ترکیبی از گوشت یا مرغ پخته‌ی بدون استخوان با برنج یا سبزیجات پخته.

برای دیدن عکس و مشخصات انواع غذای خشک، کنسرو و پوچ می‌توانید دسته‌بندی غذای سگ در فروشگاه پت‌خرید را ببینید.

چه مواد مغذی‌ای باید در غذای سگ باشد؟

غذای کامل سگ باید همه‌ی گروه‌های زیر را به اندازه‌ی کافی داشته باشد.

پروتئین

پروتئین برای ساخت و ترمیم بافت‌های بدن، عضله‌ها و پوست و مو ضروری است. منابع رایج پروتئین در غذای سگ گوشت قرمز، مرغ، ماهی و تخم‌مرغ هستند.

چربی‌ها

چربی‌ها انرژی سگ را تأمین می‌کنند و به جذب ویتامین‌های محلول در چربی کمک می‌کنند. منابع چربی شامل روغن ماهی، روغن‌های گیاهی مانند روغن سویا و ذرت، و چربی‌های حیوانی است.

کربوهیدرات‌ها

کربوهیدرات‌ها منبع انرژی و فیبر هستند. برنج، گندم، ذرت، سیب‌زمینی و سبوس برنج از منابع رایج آن در غذای سگ‌اند.

ویتامین‌ها و مواد معدنی

برای سلامت استخوان، سیستم ایمنی و عملکرد درست بدن لازم‌اند. از مهم‌ترین آن‌ها ویتامین A، D، E و B12 و مواد معدنی کلسیم، آهن، روی و سلنیوم هستند. در غذای آماده‌ی کامل این مواد به اندازه‌ی مناسب اضافه شده‌اند؛ در غذای خانگی معمولاً باید با مشورت دامپزشک مکمل داد.

آب

آب مهم‌ترین ماده‌ی مغذی است. سگ باید همیشه به آب تمیز و تازه دسترسی داشته باشد، به‌خصوص اگر غذای خشک می‌خورد.

مقدار و دفعات غذای سگ

مقدار غذای سگ به وزن، سن، میزان فعالیت و وضعیت سلامت او بستگی دارد. غذاهای تجاری کنسرو یا خشک که به‌صورت صنعتی تولید می‌شوند، طوری ترکیب شده‌اند که نیاز سگ به پروتئین، چربی، کربوهیدرات، ویتامین و مواد معدنی را تأمین کنند و پیش از عرضه کنترل کیفیت می‌شوند. بهترین راه این است که:

• از جدول مقدار مصرف روی بسته‌ی غذا شروع کنید.
• وزن و فرم بدن سگ را زیر نظر داشته باشید و در صورت چاق یا لاغر شدن، مقدار را کم یا زیاد کنید.
• توله‌ها را معمولاً چند بار در روز (در وعده‌های کوچک‌تر) و سگ‌های بالغ را معمولاً دو بار در روز غذا بدهید.
• غذای جدید را یک‌باره جایگزین نکنید؛ طی چند روز کم‌کم با غذای قبلی مخلوط کنید تا معده‌ی سگ به‌هم نریزد.
• در صورت تردید یا بیماری، با دامپزشک مشورت کنید.

غذاهای مورد علاقه سگ‌ها چیست؟

سگ‌ها بعضی خوراکی‌ها را بیشتر دوست دارند. این خوراکی‌ها اگر درست آماده شوند، می‌توانند گاهی کنار غذای اصلی داده شوند؛ اما جای غذای کامل را نمی‌گیرند.

گوشت قرمز

بیشتر سگ‌ها عاشق گوشت قرمز هستند. می‌توانید از گوشت گوساله، گوسفند یا گاو استفاده کنید؛ آن را کامل بپزید، چربی اضافه‌اش را جدا کنید و بدون نمک و ادویه بدهید.

مرغ و ماهی

مرغ پخته و بدون پوست و استخوان یکی از محبوب‌ترین خوراکی‌های سگ است. ماهی هم برای بسیاری از سگ‌ها جذاب است؛ ماهی را پخته و بدون تیغ بدهید یا از کنسرو ماهی مخصوص سگ استفاده کنید. ماهی خام علاوه بر خطر انگل، در بعضی گونه‌ها آنزیمی به نام تیامیناز دارد که ویتامین B1 را از بین می‌برد؛ پختن این آنزیم را غیرفعال می‌کند. استخوان پخته‌ی مرغ و ماهی هرگز نباید به سگ داده شود، چون ممکن است بشکند و به دهان و روده آسیب بزند.

تخم‌مرغ

تخم‌مرغ کامل پخته منبع خوبی از پروتئین است و بیشتر سگ‌ها آن را دوست دارند. تخم‌مرغ را بدون نمک و روغن و به مقدار کم بدهید.

محصولات لبنی

بعضی سگ‌ها پنیر و ماست ساده را دوست دارند، اما بسیاری از سگ‌های بالغ لاکتوز را خوب هضم نمی‌کنند و ممکن است دچار اسهال یا نفخ شوند. اگر می‌خواهید لبنیات بدهید، مقدار خیلی کم امتحان کنید. جزئیات بیشتر را در مطلب مزایا و مضرات شیر و لبنیات برای سگ بخوانید.

میوه‌ها

بعضی میوه‌ها مانند سیب، موز، بلوبری و هلو را می‌توان به مقدار کم به‌عنوان میان‌وعده داد. همیشه هسته و دانه‌ها را جدا کنید؛ هسته‌ی میوه‌هایی مثل هلو و آلو هم خطر گیر کردن در گلو و روده دارد و هم مواد مضر. فهرست کامل‌تر را در راهنمای میوه‌های مناسب برای سگ ببینید.

سبزیجات

سبزیجاتی مثل هویج، خیار، کدو حلوایی، لوبیا سبز و مقدار کم بروکلی برای سگ مناسب‌اند. آن‌ها را خوب بشویید و خردشده یا پخته، بدون نمک و روغن بدهید. کلم و بروکلی زیاد ممکن است باعث نفخ شود.

تنوع و تعادل در رژیم غذایی سگ مهم است، اما این خوراکی‌ها باید بخش کوچکی از غذای روزانه باشند تا تعادل غذای اصلی به‌هم نخورد و سگ چاق نشود.

برای خرید غذای سگ و دیگر لوازم موردنیاز، می‌توانید از پت‌شاپ آنلاین پت‌خرید به‌صورت اینترنتی سفارش دهید.

بهترین برندهای غذای سگ

بهترین غذای سگ غذایی است که با سن، جثه و شرایط سلامت سگ شما جور باشد و او آن را خوب بخورد و هضم کند. چند برند شناخته‌شده در این زمینه:

• رویال کنین: غذای خشک و تر برای اندازه‌ها و نژادهای مختلف سگ تولید می‌کند و محصولاتی هم برای شرایط خاص مثل حساسیت غذایی و مشکلات گوارشی دارد.
• هیلز (Science Diet): غذای مخصوص دوره‌ی تولگی این برند حاوی DHA از روغن ماهی برای رشد مغز و چشم و ویتامین‌های E و C برای پشتیبانی از سیستم ایمنی است.
• پروپلن (Pro Plan) از شرکت پورینا: برای نژادها و سنین مختلف غذا تولید می‌کند و محصولاتی با تمرکز بر سلامت پوست و مو دارد.

غذای ویژه‌ی درمانی (مثلاً برای بیماری کلیه یا گوارش) را فقط با تجویز دامپزشک انتخاب کنید.

غذاهایی که نباید به سگ بدهیم

بعضی خوراکی‌هایی که برای ما بی‌خطرند، برای سگ‌ها مضر یا حتی سمی‌اند:

خوراکی	چرا خطرناک است
شکلات	تئوبرومین و کافئین دارد که برای سگ سمی است و ممکن است باعث استفراغ، بی‌قراری، ضربان تند قلب، تشنج و در موارد شدید مرگ شود. شکلات تلخ خطرناک‌تر است.
قهوه و محصولات کافئین‌دار	کافئین ممکن است باعث بی‌قراری، اختلالات قلبی و تشنج شود.
پیاز و سیر	چه خام، چه پخته و چه پودری، ممکن است به گلبول‌های قرمز آسیب بزنند و باعث کم‌خونی شوند.
انگور و کشمش	ممکن است حتی به مقدار کم باعث آسیب جدی کلیه شوند.
زایلیتول (شیرین‌کننده‌ی بدون قند)	در آدامس و بعضی شیرینی‌ها هست و برای سگ سمی است.
استخوان پخته	ممکن است ترک بخورد و به دهان، گلو و روده آسیب بزند.
غذای پرنمک، پرچرب و پرادویه	ممکن است باعث ناراحتی گوارشی شود و چربی زیاد خطر التهاب لوزالمعده را بالا می‌برد.
شیر و لبنیات زیاد	در سگ‌هایی که لاکتوز را خوب هضم نمی‌کنند باعث اسهال و نفخ می‌شود.

خرما سمی نیست اما قند زیادی دارد و هسته‌اش ممکن است در گلو یا روده گیر کند؛ پس بهتر است جزو خوراکی‌های سگ نباشد. ادویه‌ها و گیاهان معطر را هم به غذای سگ اضافه نکنید. اگر سگ شما یکی از خوراکی‌های سمی بالا را خورده است، منتظر علائم نمانید و فوراً با دامپزشک تماس بگیرید.

چه زمانی درباره‌ی غذای سگ با دامپزشک مشورت کنیم؟

• سگ چند روز است کم‌اشتها شده یا غذا نمی‌خورد.
• استفراغ یا اسهال تکراری دارد یا در مدفوعش خون دیده می‌شود.
• بدون دلیل روشن وزن کم یا زیاد می‌کند.
• بعد از غذای جدید خارش، قرمزی پوست یا ریزش موی غیرعادی پیدا کرده است.
• می‌خواهید رژیم خانگی یا خام را شروع کنید یا سگ باردار، شیرده یا بیمار است.

پرسش‌های پرتکرار

غذای سگ چیست؟

غذای سگ خوراکی است که نیاز بدن سگ به پروتئین، چربی، کربوهیدرات، ویتامین‌ها، مواد معدنی و آب را تأمین کند. ساده‌ترین گزینه، غذای آماده‌ی کامل مخصوص سگ به شکل خشک یا مرطوب است. غذای خانگی هم ممکن است، اما باید بدون نمک و ادویه و با مشورت دامپزشک متعادل شود.

سگ گوشتخوار است یا همه‌چیزخوار؟

سگ از نظر رده‌بندی جزو گوشتخواران است و گوشت پایه‌ی تغذیه‌ی اوست، اما می‌تواند بخشی از غذاهای گیاهی و نشاسته‌ای را هم هضم کند. به همین دلیل غذای مناسب سگ عمدتاً بر پایه‌ی منابع حیوانی است و مقداری غلات یا سبزیجات هم دارد.

بهترین غذای سگ کدام است؟

بهترین غذا برای همه‌ی سگ‌ها یکی نیست. غذایی را انتخاب کنید که مخصوص سن و جثه‌ی سگ شما باشد، کامل و متعادل باشد و سگ آن را خوب بخورد و هضم کند. برای سگ‌های دارای حساسیت یا بیماری، انتخاب را با دامپزشک انجام دهید.

می‌توان غذای خانگی را به سگ داد؟

بله، به شرط آن‌که گوشت و مرغ کامل پخته و بدون استخوان باشد و نمک، پیاز، سیر و ادویه نداشته باشد. مشکل اصلی غذای خانگی، متعادل کردن ویتامین‌ها و مواد معدنی است؛ اگر قرار است غذای اصلی سگ خانگی باشد، برنامه‌ی آن را با دامپزشک تنظیم کنید.

چه غذاهایی برای سگ ممنوع است؟

شکلات، قهوه و کافئین، پیاز و سیر، انگور و کشمش، زایلیتول و استخوان پخته از مهم‌ترین خوراکی‌های ممنوع برای سگ‌اند. غذاهای پرنمک و پرچرب و مقدار زیاد لبنیات هم بهتر است داده نشوند.